Vier vragen over belastinghervorming

Bron: ANP

Het kabinet wil het belastingstelsel hervormen. Groot onderhoud is nodig, de laatste herziening dateert al weer van 2001. Maar over het tempo en de inhoud van de hervorming is nog veel onduidelijk.

Wat stelt staatssecretaris Eric Wiebes van Financiën voor?

Dat hangt ervan af wie je het vraagt. De oppositie zegt dat er geen keuzes worden gemaakt, dat het tempo te laag ligt en dat het kabinet het initiatief laat bij de oppositie. Het kabinet zelf stelt dat het systeem eenvoudiger moet, minder fraudegevoelig en dat werken fiscaal gezien lonender moet worden. Wiebes legt daarom een aantal keuzes voor waarover hij in debat wil met de Kamer. Steun van de oppositie is nodig omdat VVD en PvdA geen meerderheid hebben in de Senaat.

Welke keuzes legt Wiebes voor?

  1. Versimpelen van onder meer het toeslagensysteem waarbinnen 5 miljoen huishoudens in totaal meer dan 10 miljard euro aan inkomenssteun krijgen. De complexiteit leidt tot fraude en hoge kosten. Wiebes begint met het vereenvoudigen van de kinderopvangtoeslag. Het aantal huishoudens dat zorgtoeslag krijgt, wordt teruggebracht van 6 naar 4 miljoen. Ook de complexe autobelastingen worden versimpeld.
  2. Wiebes wil de belastingdruk beter spreiden over het leven van mensen. Nu betaal je het meeste in de werkende fase, terwijl de kosten het hoogst zijn, onder meer aan hypotheek of opvang en studie van de kinderen.
  3. In totaal zijn er voor particulieren en bedrijven meer dan honderd aftrekposten. Die maken hogere tarieven noodzakelijk en maken bovendien het stelsel complexer. Wiebes wil daar een einde aan maken.
  4. Het lage btw-tarief op eten moet laag blijven, maar op andere categorieën kan de btw omhoog. Dat schept ruimte voor lagere belastingen voor werkenden en bedrijven, waardoor werken lonender wordt.
  5. Gemeenten moeten meer ruimte krijgen zelf belastingen te heffen. De rijksbijdrage aan het gemeentefonds kan dan omlaag, wat het kabinet ruimte geeft de lasten op arbeid weer te verlagen.

Gaan we na een herziening meer belasting betalen?

Volgens het kabinet niet. De stelselherziening is niet bedoeld de schatkist te spekken, maar zal wel leiden tot hogere belastingen voor sommige groepen mensen. Dat moet gecompenseerd worden en daarvoor is 3 tot 5 miljard euro nodig. Het kabinet hoopt op nieuwe meevallers volgend jaar, maar de oppositie hoont dat weg. CDA en D66 vinden dat het kabinet verder moet snijden in de overheidsuitgaven.

Hoe nu verder?

Het kabinet heeft de aftrap gegeven en wil nu in overleg met de Kamer in debat over de opties. Bij financiële meevallers kan de eerste stap van de belastingherziening mogelijk per 1 januari 2016 ingaan. Of dat lukt is zeer de vraag: de oppositie is nog cynisch dan wel sceptisch over de voorstellen.

terug