BTW-vrijstellingen

Bron: Redactie FiscaalTotaal

BTW-vrijstellingen

Voor een aantal leveringen van goederen en diensten geldt een wettelijke vrijstelling van BTW. Tevens heeft de staatssecretaris van een aantal leveringen en diensten goedgekeurd dat ze zijn vrijgesteld. Vrijstelling van BTW betekent dat er geen omzetbelasting verschuldigd is over de prestatie; hier staat tegenover dat er ook geen BTW-aftrek voor ingekochte goederen en diensten mogelijk is. Hiermee onderscheidt de BTW-vrijstelling zich van het nul-/nihiltarief, waarbij de aftrek van voordruk wel mogelijk is.

Een vrijgestelde ondernemer zal de niet-aftrekbare voorbelasting wel verwerken in zijn prijzen, dus een vrijstelling is niet altijd voordeliger.

Voor o.a. landbouwers en veehouders geldt de landbouwregeling. De leveringen van goederen en diensten door ondernemers die van deze regeling gebruikmaken, zijn ook vrijgesteld van BTW. De ondernemer die agrarische producten of agrarische diensten betrekt van een onder de landbouwregeling vallende landbouwer, veehouder, tuinbouwer of bosbouwer, mag wel als voorbelasting 5,4% van het hem in rekening gebrachte bedrag in aftrek brengen.

Hieronder worden de belangrijkste vrijstellingen kort genoemd.

Algemeen

Bij de volgende vrijgestelde prestaties geldt als voorwaarde dat u geen winst (opbrengst hoger dan kosten) nastreeft:

  • het verzorgen en verplegen van in een inrichting opgenomen personen;
  • diensten door sportorganisaties;
  • leveringen en diensten van sociale of culturele aard;
  • diensten door werkgevers- en werknemersorganisaties; en
  • diensten van dierenasiels.

De vrijstelling geldt ook voor handelingen die nauw samenhangen met de vrijgestelde prestatie tenzij deze:

  • niet onontbeerlijk zijn voor het verrichten van de vrijgestelde handelingen; of
  • voornamelijk zijn gericht op het behalen van extra opbrengsten en feitelijk tot concurrentievervalsing zouden kunnen leiden.

Het ter beschikking stellen van personeel kan een nauw samenhangende dienst zijn en publiekrechtelijke lichamen die personeel ter beschikking stellen zijn niet per definitie BTW-plichtig.

Bepaalde samenwerkingsverbanden kunnen ook aanspraak maken op de BTW-vrijstelling voor diensten verricht aan leden (de zogenoemde koepelvrijstelling).

Ook ondernemers die uitsluitend vrijgestelde prestaties verrichten zijjn administratieplichtig en er moet een boekhouding worden gevoerd waarin de voor toepassing van de vrijstelling benodige gegevens op duidelijke en overzichtelijke wijze zijn vermeld.

Levering van onroerende zaken, ouder dan twee jaar / verhuur

Levering en verhuur van onroerende zaken (en zakelijke rechten hierop) is in principe van BTW vrijgesteld maar er kan worden verzocht om belaste levering of verhuur.

Onderwijs

De onderwijsvrijstelling geldt voor diensten en leveringen die nauw samenhangen met onderwijs, wettelijk geregeld onderwijs, beroepsonderwijs, algemeen vormend onderwijs, onderwijs in muziek, dans, drama en beeldende vorming, bijlessen en tentamen- of examentrainingen en het afnemen van examens. De BTW-vrijstelling voor beroepsonderwijs is – naast wettelijk geregeld beroepsonderwijs – ook van toepassing als de beroepsopleiding wordt verstrekt door een erkende instelling die is ingeschreven in het Register Kort Beroepsonderwijs (RKBO). Het RKBO is op 1 januari 2014 gesplitst in een register voor zelfstandige docenten en een register voor instellingen. Bij inschrijving in het docentenregister blijft de BTW-vrijstelling beperkt tot die activiteiten en kan het beroepsonderwijs voor eigen rekening en risico als een belaste dienst worden aangemerkt.

Diensten in de medische sector

Deze vrijstelling valt uiteen in:

  • medische leveringen en diensten;
  • thuiszorg;
  • en zorgboerderijen.

De volgende specifieke handelingen zijn vrijgesteld:

  • medische verzorging van de mens door (para)medici;
  • medische verzorging door psychologen;
  • diensten door tandtechnici en leveringen van tandprothesen;
  • ambulancevervoer.

De BTW-vrijstelling voor (para)medische dienstverlening is beperkt tot diensten door beoefenaren van een medisch of paramedisch beroep die een op dit beroep gerichte opleiding hebben voltooid waarvoor regels zijn gesteld bij of krachtens de Wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg (Wet BIG). Er bestaat een voorlopige goedkeuring voor een aantal aangewezen beroepen, een goedkeuring voor toepassing van de kleineondernemersregeling (KOR) voor bepaalde beroepsbeoefenaren en een goedkeuring voor Arbo-dienstverlening. Voor chiropraxie geldt ook de btw-vrijstelling. Deze is namelijk voor 80% gelijk aan fysiotherapie, die onder de vrijstelling valt. Deze worden nu op dezelfde wijze behandeld voor de btw. Alternatieve geneeskundige behandelingen vallen ook onder de btw-vrijstelling. Bemiddeling door BV’s van medische specialisten, artsen en tandartsen bij ziekenhuizen (bijv. terbeschikkingstelling) valt niet onder vrijstelling, er is geen sprake van belastingplicht. 

Let op! De Belastingdienst accepteert tegenwoordig dat een in de medische sector werkzame zzp’er in bepaalde gevallen wel degelijk recht heeft op de btw-vrijstelling.

 

Diensten door sportverenigingen aan hun leden

Hieronder vallen onder meer de diensten die sportbonden en sportorganisaties aan de daarbij aangesloten verenigingen bewijzen en de diensten die sportverenigingen aan hun eigen leden bewijzen. Er mag geen winst worden beoogd. Ook een niet-winstbeogende instelling die via aangesloten clubs sport stimuleert en ontwikkelt, heeft recht op BTW-vrijstelling.

De Europese Commissie is van mening dat de vrijstelling ten onrechte wordt toegepast op het ter beschikking stellen van lig- en bergplaatsen door watersportorganisaties. Daarnaast is ook de manier waarop Nederland een onderscheid maakt tussen verenigingen die wel of niet in aanmerking kunnen komen voor de BTW-vrijstelling niet in overeenstemming met de BTW-richtlijn. Zowel op diensten verricht aan leden als op diensten verricht aan niet-leden van verenigingen is de vrijstelling van toegepassing.

Sociaal-culturele diensten en producten

Bepaalde leveringen en diensten zijn aangewezen voor deze vrijstelling. Organisaties kunnen verzoeken om te worden aangemerkt als instelling van sociale of culturele aard. De BTW-vrijstelling voor het verlenen van jeugdzorg geldt ook voor commerciële aanbieders. Uitgesloten van vrijstelling zijn:

  1. het verstrekken van spijzen en dranken;
  2. het verrichten van onderzoek;
  3. het ter beschikking stellen van personeel;
  4. het verzorgen van loon- en salarisadministraties, financiële administraties en grootboekadministraties;
  5. andere door het ministerie aan te wijzen prestaties in verband met het voorkomen van een ernstige verstoring van concurrentieverhoudingen.

Financiële diensten

Hieronder vallen onder meer de vrijstellingen betreffende betaalmiddelen en waardepapieren, diensten in het geldverkeer, prestaties van banken, verzekeringen en diensten door tussenpersonen bij verzekeringen en kansspelen. Backoffice-werkzaamheden zijn niet vrijgesteld van BTW.

Een pensioenfonds kan geen beroep doen op de BTW-vrijstelling voor het "beheer van gemeenschappelijke beleggingsfondsen". De vrijstelling geldt echter wel voor bedrijven die (alleen) advies verlenen aan de beheersmaatschappij.

Kinderopvang

De staatssecretaris heeft een goedgekeuring gegeven voor bemiddeling door gastouderbureaus die niet zelf ook de daadwerkelijke kinderopvang verzorgen.

Zorgdiensten en huishoudelijke verzorging

Vrijgesteld zijn het verzorgen en verplegen van in een inrichting opgenomen personen en de handelingen die daarmee nauw samenhangen. Voorwaarde is dat er geen winst wordt beoogd.

Ook zijn diensten van aanbieders van wijkverpleging vrijgesteld van de btw als deze diensten te maken hebben met wijkgericht werken. Denk hierbij aan een wijkverpleegkundige die signaleert dat er veel obesitas in een bepaalde wijk is. 

Diensten door componisten, schrijvers en journalisten

Als zzp`er of rechtspersoon zullen in deze categorie voornamelijk de overdracht en de exploitatie van het auteursrecht vrijgesteld worden. De exploitatie van het auteursrecht door de uitgever is niet vrijgesteld.

Fondswerving door vrijgestelde organisaties

Veel organisaties verrichten naast hun hoofdactiviteiten bepaalde nevenactiviteiten om financiële steun te verkrijgen voor de eigen organisatie. Wanneer de primaire activiteit is vrijgesteld kan de fondswervende activiteit ook zijn vrijgesteld. Voorbeelden van fondsverwervende diensten zijn het maken van reclame voor ondernemers, vaak als tegenprestatie voor sponsoring of de entreegelden voor uitvoeringen of wedstrijden, maar ook kantine-exploitatie. Bij de fondsverwerving wordt onderscheid gemaakt tussen leveringen van goederen en diensten. De vrijstelling is alleen van toepassing als de ontvangsten beneden een bepaald grensbedrag blijven.


naar boven

Dit document en meer vindt u in FiscaalTotaal:

  • Betrouwbare en actuele fiscale en financiële vakinformatie
  • Integraal inzicht in een groot aantal fiscale thema’s
  • Praktische ondersteuning bij uw dagelijkse werkzaamheden

    Lees verder over FiscaalTotaal


Gerelateerde nieuwsartikelen